Hermenötik döngüsel tarihi bir zihniyet okuması: Mustafa Kemal Atatürk
Öz
Bu çalışmanın amacı Mustafa Kemal Atatürk’ün bir bilgi sosyolojisi terimi olarak ‘zihniyet’ yapısını; neden olduğu somut tarihi, toplumsal ve siyasi gelişmeler ışığında ve sosyal bilimlerin bazı kavramsal ölçütleriyle bütünlüklü bir okumaya tabi tutmaktır. Yöntem olarak tarihsel araştırma ve Gadamerci Hermenötik Döngüsel Analiz kullanılmıştır. Atatürk’ün tefekküründe millet devlet için değil, devlet millet içindir. Atatürk’ün felsefesinde yaygın kanının aksine asıl olan devlet değil millettir ve millet nihai amaçtır ve sosyolojik bir aşamadır. Üstelik milli mücadeleyi başlatan ve yürüten kadronun sivil niteliği de gözlerden kaçan önemli bir husustur. Onun sivil siyaset felsefesi ile çoğulcu eğitim felsefesi yakından ilişkilidir. Atatürk’ün millet sevgisi boğucu, hegemonik ve sahip olmaya dayalı değil, özgürleştirici, bireysel ve milli karakteri besleyici, üretken bir bilgelik sevgisine philo-sophia (felsefe)’ya dayanmaktadır.Düşünce şekilleriyle, toplum şekilleri arasında kaçınılmaz bir ilişki gören Atatürk sosyolojik terminolojiyle Türk milletinin “bilgiler sistemini” değiştirmiştir. Eşsiz bir eğitimci, hatta saygın eğitim bilimcilerce bir eğitim bilimci olarak kabul görenAtatürk zihniyet değişimiyle içine girilecek uygar dünyaya doğru bir tavır almıştır. Bu hedef yolundaAtatürk’ün eğitim felsefesi ve eğitim politikalarının çağdaşı diğer devlet adamlarınınkinden oldukça farklı olarak totaliter olmadığı, demokrasiyi “ülke aşkı” olarak niteleyerek milli egemenlik (cumhuriyet), demokrasi ve bütün vatandaşların eşit siyasal haklarını tanımayı vatanı için sorumluluk alan aktif bir vatanseverliğin gereği saydığı gibi önemli sonuçlara ulaşılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Âdem, M. (1999). Atatürkçü Düşünce Işığında Eğitim Politikamız, Ankara.
- Açıkgenç, A. (2011). Bilgi Felsefesi, İslam Bağlamında Bilgiden, Bilimden Sistem Felsefesine, İstanbul.
- Açıkgöz, Ö. (2005). Toplumsal Zihniyet Olgusu ve iktisadi Gelişme ile İlgisi. Sosyoloji Konferansları, (32), 91-123.
- Akpolat, Y. (2015).Tinin Sosyolojisi, Simmel Sosyolojisinin İnşası, 1. Baskı, İstanbul. Doğu Kitabevi.
- Akyüz, Y. (1994) “Atatürk’ün Türk Eğitim Tarihindeki Yeri”, 1. Uluslararası Atatürk Sempozyumu (Açılış Konuşmaları, Bildiriler 21-23 Eylül 1987), Ankara.
- Akyüz, Y. (1999). Türk Eğitim Tarihi, İstanbul.
- Akyüz, Y. (2009). Türk Eğitim Tarihi, İstanbul. Pegemakademi.
- Aliy, A. (2011). Teolog Filozof FDE Schleiermacher Yaşamı, Eserleri, Felsefesi. Ankara: Elis Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Eğitim Üzerine Çalışmalar
Bölüm
Derleme
Yazarlar
Cihan Kara
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
25 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
23 Kasım 2018
Kabul Tarihi
29 Aralık 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 2 Sayı: 2
Studies in Educational Research and Development (SERD) dergisi